Schriftelijke vragen van GroenLinks, EnschedeAnders.nl, SP, PvdA en D66 aan het College, d.d. 21 oktober 2016

De afgelopen jaren is er in de gemeenteraad regelmatig aandacht gevraagd voor risico’s met betrekking tot verschillende activiteiten in onze bodem. De olie-lekkage in Epe, de (strategische) opslag van dieselolie in cavernes, de stabilisatie van instabiele cavernes met vliegas en het afvalwater van de NAM hebben ons keer op keer bewust gemaakt dat gemeente, raad en bewoners veel te weinig invloed hebben op hetgeen in de bodem onder onze voeten gebeurd en dat communicatie over activiteiten en risico’s nogal te wensen over laat.

Juni 2016 kwam de lekkage bij boorput 335 uitgebreid in het nieuws. Het ging nu niet meer om een bijzondere nieuwe activiteit, maar om de gevolgen van de ‘gewone’ zoutwinning die in onze regio al decennia lang plaatsvindt. Dat ook de gewone zoutwinning tot allerlei incidenten leidt, is pas daarna langzaam duidelijk geworden. Voor de lekkage van boorput 335 is de raad niet geïnformeerd over de vele lekkages die al hadden plaatsgevonden. De stadsdeelcommissie West van de gemeenteraad heeft zelf een openbare bijeenkomst moeten organiseren op 13 september 2016, om zo een begin te maken voor alle inwoners met vraag en antwoord richting AkzoNobel.

Het blijkt dat vanaf 2014 vrijwel iedere maand een incident/lekkage heeft plaatsgevonden en dat er ook in de jaren daarvoor vele lekkages zijn geweest. Onderzoek naar een viertal boorputten vergelijkbaar met nr 335 heeft aangetoond dat al deze boorputten lekkages vertonen. We kunnen dus al lang niet meer spreken van incidenten, maar van een structureel probleem waarvan de omvang onduidelijk is.

EnschedeAnders.nl heeft verschillende bespreekverslagen opgevraagd. EnschedeAnders.nl vindt dat uit deze verslagen blijkt dat al lange tijd sprake is van lekkages bij leidingen en boorputten, waarbij zowel zout als olie in de bodem is weggelekt. Uit deze verslagen blijkt voor genoemde partijen ook dat de gemeente Enschede bij gesprekken over deze lekkages vertegenwoordigd was. Het verbaast deze partijen dan ook zeer dat deze lekkages al lange tijd plaatsvinden, zonder dat de gemeenteraad hiervan op de hoogte is gesteld.

GroenLinks, EnschedeAnders.nl, SP, PvdA en D66 willen dat nu eindelijk eens echte duidelijkheid en openheid komt omtrent de lekkages die hebben plaatsgevonden en nog steeds geregeld plaatsvinden, en stellen daarom onderstaande vragen aan het College van B&W en deels ook aan de andere betrokken partijen (AkzoNobel, SodM, Ministerie EZ)

A    Totaaloverzicht van lekkages
1.    Wij verzoeken om een totaaloverzicht van alle lekkages die zich vanaf de jaren 80 tot en met het heden hebben voorgedaan, met per lekkage inzicht in:
•    de locatie waar deze lekkage heeft plaatsgevonden, inclusief diepte onder maaiveld;
•    de oorzaak van deze lekkage;
•    de hoeveelheid pekelwater / brak water / slurry / olie / of andere stoffen die zijn gelekt;
•    hoever deze stoffen in het grondwater / de bodem zich hebben verspreid;
•    de schade die deze lekkage heeft veroorzaakt aan landschap, (grond)water en natuur, alsmede de economische, bedrijfsmatige en particuliere schade;
•    de wijze waarop de vervuiling is gesaneerd en schade vergoed;
•    de acties die door AkzoNobel en/of andere partijen zijn ondernomen om soortgelijke lekkages sindsdien te voorkomen.

B    Procedures & onderzoek m.b.t. lekkages
2.    Welke procedures gelden er indien een lekkage / incident wordt geconstateerd?
•    Welke afspraken zijn gemaakt tussen welke partijen over het opruimen van gelekt materiaal?
•    Welke afspraken zijn er gemaakt om incidenten te voorkomen?
•    Wie houdt toezicht op deze procedures en afspraken?
•    Zijn de procedures en afspraken steeds volledig nagekomen? Zo nee, in welke gevallen is dit niet gebeurd, waarom is dit toen niet gebeurd en wat waren daarvan de gevolgen?
3.    Heeft AkzoNobel altijd een meerjaren-onderhoudsplan gehad m.b.t. de leidingen en boorputten? Zo ja, was dit plan toereikend en is dit steeds naar behoren uitgevoerd? Zo nee, waarom was dat plan er niet en waarom was dat (blijkbaar) niet door de overheid / vergunningverlener vereist?
4.    Wettelijk is vastgesteld dat de maximale uitvoeringstermijn van bereddering na een incident 24 uur bedraagt. Echter, voor AkzoNobel is deze termijn uitgebreid tot 48 uur. Waarom krijgt AkzoNobel meer tijd om te reageren op incidenten en wat zijn de mogelijke gevolgen, bijvoorbeeld m.b.t. het verder verspreiden van vervuiling gedurende deze extra tijd?
5.    Is er eerder onderzoek gedaan naar de korte- en langetermijneffecten van de Akzo-lekkages op omwonenden, landschap en milieu? Zo nee, waarom niet, terwijl de lekkages al,decennia lang plaatsvinden? Zo ja, wat zijn hiervan de conclusies? Wordt er momenteel dergelijk onderzoek gedaan?
6.    Bestaat er onderzoek naar de effecten van dergelijke lekkages in het algemeen? Zo ja, wat zijn daarvan de conclusies?

C    Communicatie gemeente
7.    Op welke momenten is de gemeente (ambtelijk of bestuurlijk) door AkzoNobel, SodM, Ministerie of andere betrokken partijen geïnformeerd over lekkages in aan- en afvoerleidingen, boorputten, installaties, etc?
•    Wat heeft de gemeente / het college met die informatie gedaan en welke acties heeft de gemeente n.a.v.  iedere melding / bekendmaking uitgevoerd?
•    Hoe zijn omwonenden en gemeenteraad over de regelmatige lekkages geïnformeerd? Indien raad en omwonenden niet (altijd) zijn geïnformeerd, waarom achtte het College dat niet nodig?
•    Wat zijn de redenen geweest voor het college om tot voor kort informatie over de regelmatige lekkages niet naar buiten te brengen?
Graag een totaaloverzicht / feitenrelaas van alle momenten waarop de gemeente is geïnformeerd (ook als een lekkage bijvoorbeeld terloops ter sprake kwam in een overleg dat voor een ander onderwerp was belegd), met per moment een beschrijving van alle acties die n.a.v. die informatie door de gemeente zijn gevoerd alsmede de wijze waarop de gemeente belanghebbenden en gemeenteraad heeft geïnformeerd.
8.    Hoe verliep de interne informatievoorziening m.b.t. lekkages / incidenten tussen ambtelijke dienst en college? Wie werd het eerst geïnformeerd en wat gebeurde er intern met die informatie?
9.    Geeft de tot nu toe ontvangen informatie het college een voldoende beeld van de omvang en gevolgen van de problematiek? Zo nee, wat doet het college om dat inzicht wel te krijgen?

D    Communicatie derden
10.    Welke afspraken waren en zijn er tussen gemeente en AkzoNobel / SodM over het melden van lekkages en andere incidenten, zowel de informatievoorziening richting de gemeente als richting omwonenden en andere belanghebbenden?
•    In hoeverre zijn deze afspraken nagekomen?
•    Indien deze afspraken niet altijd volledig zijn nagekomen, welke acties heeft de gemeente dan richting AkzoNobel, SodM en/of het Ministerie EZ genomen om af te dwingen dat de gemeente in het vervolg wel zou worden geïnformeerd?

E    Olie-opslag in cavernes
Tijdens informatiebijeenkomsten m.b.t. de (strategische) opslag van olie in zoutcavernes is door AkzoNobel en andere betrokken partijen steevast aangegeven dat dit absoluut veilig was, terwijl bij AkzoNobel en SodM al lang bekend was dat zich regelmatig lekkages voordeden in de leidingen en boorputten voor de zoutwinning.
11.    In hoeverre was het college destijds al op de hoogte, of had het op de hoogte kunnen zijn, van de regelmatige lekkages?
12.    Waarom is tijdens de bijeenkomsten over de olieopslag nooit enige openheid van zaken gegeven m.b.t. de regelmatige lekkages, ondanks dat wel degelijk vragen zijn gesteld omtrent veiligheid en risico’s?
13.    Indien het college op de hoogte was dat zich wel eens lekkages voordeden, waarom heeft het college die informatie toen niet met de raad en belanghebbenden gedeeld? Dat was voor de destijds gevoerde discussies namelijk wezenlijke informatie.
14.    Welke mogelijkheden ziet het college om de vergunningen m.b.t. de olieopslag alsnog aan te vechten (en eventueel de olie weer op te laten pompen), bijvoorbeeld om de reden dat AkzoNobel en andere betrokkenen destijds geen openheid over de lekkages hebben gegeven en de gemeente/gemeenschap dus onvolledig/onjuist hebben voorgelicht m.b.t. de mogelijke risico’s?
15.    Was het ministerie, als vergunningverlener van de olie-opslag, wel volledig op de hoogte van de regelmatige lekkages? Zo ja, hoe is dit in de vergunningverlening meegewogen? Zo nee, is het ministerie dan bereid de vergunning alsnog in te trekken omdat onvolledige informatie is verstrekt?
16.    Naast de strategische olieopslag, wordt ook bij de reguliere zoutwinning olie in de cavernes gepompt, om te dienen als een afdeklaag zodat de vorming van de caverne gestuurd kan worden en gewaarborgd kan worden dat een voldoende dikke laag steenzout als plafond in stand wordt gehouden.
•    Hoeveel liter afdekolie zit opgeslagen in alle (actieve en inactieve) cavernes tezamen?
•    Wordt alle afdekolie na het uit productie nemen van een caverne weer opgepompt, of blijft een deel achter?
•    Indien er olie achterblijft, wat zijn hiervan de mogelijke (lange-termijn) gevolgen en risico’s voor milieu en volksgezondheid?

F    Zeggenschap over de ondiepe ondergrond
17.    Op welke manier(en) heeft de gemeente zeggenschap over activiteiten in de ondiepe ondergrond (zeg maar tot 10 meter beneden maaiveld)?
18.    Indien de gemeente hier enige zeggenschap heeft: hoe heeft de gemeente van deze zeggenschap gebruik gemaakt m.b.t. de activiteiten van AkzoNobel, in het bijzonder gezien de aan- en afvoerleidingen die AkzoNobel gebruikt slechts enkele meters onder maaiveld liggen en een deel van de lekkages zich in die leidingen hebben plaatsgevonden.

G    Te nemen acties
19.    Welke acties gaat het College / de gemeente nemen om te zorgen voor:
•    Volledige openheid door AkzoNobel / SodM / Ministerie EZ over alle lekkages in het verleden, heden en toekomst.
•    Volledige en directe communicatie van AkzoNobel / SodM / Ministerie EZ m.b.t. alle toekomstige incidenten en over acties die worden ingezet om verdere lekkages te voorkomen.
•    Het zo veel mogelijk voorkomen van nieuwe lekkages.

H    Vragen n.a.v. de gespreksverslagen
De volgende vragen over de gespreksverslagen worden gesteld namens EnschedeAnders.nl, SP, GroenLinks en PvdA
21.    In het verslag van een gesprek op 2 mei 2013 staat geschreven dat toekomstige olie-verontreinigingen boven de interventiewaarde zo snel als omstandigheden toelaten worden gesaneerd door AkzoNobel, maar dat dat “niet van toepassing is op de huidige historische situaties (boring 421)“
•    Wat is er gebeurd bij boring 421 en waarom hoefde daar (en bij andere historische situaties) niet te worden gesaneerd?
22.    In een bijlage bij het hiervoor genoemde verslag, staat geschreven dat bij een aantal boringen die al ondergronds zijn afgesloten AkzoNobel geen eindonderzoek had uitgevoerd, terwijl dat wel moest worden gedaan.
•    Zijn deze onderzoeken alsnog uitgevoerd en zijn de betreffende landeigenaren daarvan in kennis gesteld? Zo nee, waarom niet? Zo ja, wat waren hiervan de conclusies?
22.    In een verslag van een bijeenkomst met SodM en AkzoNobel dd 28 juli 2016, wordt geschreven dat men gaat 'proberen' de verontreiniging op te ruimen en men 'hoopt' dat de aanpak effectief is. Dat komt niet erg daadkrachtig en vertrouwenwekkend over.
•    Is het college van mening dat de ernst van de situatie voldoende bij AkzoNobel is doorgedrongen en dat AkzoNobel echt al het mogelijke doet om de verontreiniging op te ruimen?

Lees hier de antwoorden van het College

Agenda

 

Werkgroep Zorg & Welzijn
di 26 sep, 19.30 - Stadhuis

Rondleiding en kennismakingsavond in het stadhuis Enschede voor GroenLinks-leden
do 28 sep, 19.00 Stadhuis

Uitgebreide Fractie
vr 29 sep, 13.00 - Stadhuis

Werkgroep Zorg & Welzijn
di 17 okt, 19.30 - Stadhuis

Werkgroep Zorg & Welzijn
di 21 nov, 19.30 - Stadhuis

Algemene Ledenvergadering
do 7 dec, 20.00 - lokatie ntb

 

 

 

 

 

Recente tweets

GroenLinks053 Artikel: 'Hoe verder met diftar en afvalscheiding?' - @RobinWessels75 in #LinksVoor: https://t.co/oQ2gT7LACo #groenlinks #enschede #raad053
20hreplyretweetfavorite
GroenLinks053 Artikel: 'Wantrouwen in het sociaal domein' door @AnitaSempel in #LinksVoor : https://t.co/dA1aoCQxCy - #groenlinks #enschede #raad053
20hreplyretweetfavorite
GroenLinks053 RT @AnitaSempel: Plastic afval scheiden helpt bar weinig, maar ermee stoppen nog minder https://t.co/q8W85nTgjy via @volkskrant
AnitaSempel Plastic afval scheiden helpt bar weinig, maar ermee stoppen nog minder https://t.co/q8W85nTgjy via @volkskrant
GroenLinks053 RT @LLinkLLink: HELP MEE OM MET ELKAAR 100.000 BIJENSTRUIKEN TE PLANTEN https://t.co/ySMIUwQ8Ds @Bijenkweker @Bijenlint @HermansHoning #bi
GroenLinks053 RT @groenlinks: We moeten ouderen 24 uur per dag goede zorg bieden. Daarom wil @CorinneEllemeet aparte ouderenposten voor senioren. https:/…

Volg ons!

 

Nieuwsbrief

De LinksVoor is de electronische nieuwsbrief van de gemeenteraadsfractie. Deze komt 1 à 2 keer per maand uit. Wil je deze nieuwsbrief ontvangen, stuur dan een mailtje naar info@groenlinksenschede.nl

Archief

Op onze vernieuwde website zijn alle artikelen, moties, nieuwsberichten e.d. vanaf januari 2013 geplaatst.
Artikelen, moties en andere inhoud uit 2012 en eerder zijn te vinden op de gearchiveerde versie van onze oude website.